ΝΙΚΟΣ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑΣ

Συνέντευξη: Αυγή Καλογιάννη

Ένας αισιόδοξος Παριανός σε δύσκολες αποστολές


Ο Νίκος Μαλατέστας είναι ένας άνθρωπος χαμηλών τόνων. Σοβαρός και μεθοδικός, με αγάπη για την Πάρο, πίστη στη συλλογική δράση και τεχνολογικό επαγγελματικό υπόβαθρο έχει αναλάβει κάποιες δύσκολες αποστολές τα τελευταία χρόνια. Η δυσκολότερη ίσως απ’ αυτές είναι η διεύθυνση του φορέα που έχει επιφορτιστεί με το μεγαλύτερο στοίχημα για την Πάρο, την προβολή των αρχαίων λατομείων μαρμάρου και την ένταξή τους στον κατάλογο της UNESCO.

Η συμμετοχή στα κοινά, η έννοια του «ενεργού πολίτη» είναι χαρακτηριστικά της παριανής κοινωνίας ή μία προσωπική ανάγκη δική σας, μια υποχρέωση στον τόπο καταγωγής;
Η αφετηρία είναι συναισθηματική, είναι η αγάπη και το ισχυρό ενδιαφέρον για την Πάρο και τις Κυκλάδες γενικότερα. Η καταγωγή έχει το μερίδιό της αλλά πιο πολύ είναι τα ιδιαίτερα πολιτισμικά και περιβαλλοντικά στοιχεία αυτού του μοναδικού αρχιπελάγους. Μετά επιστρατεύονται όλα τα εφόδια με τα οποία μας εξοπλίζει η διαδρομή του καθενός μας, οι γνώσεις, οι εμπειρίες, οι ικανότητες, οι ευαισθησίες για να υπηρετήσουν το όραμα μιας εξέλιξης που θα συμπορεύεται με τη διατήρηση της βαθύτερης ιδιοσυστασίας αυτών των τόπων. Το ότι αυτή την αντίληψη και ευαισθησία την μοιραζόμαστε πολλοί στην Πάρο έχει ασφαλώς τη σημασία του.

Σας βρίσκουμε επικεφαλής της «Πάρκο Αρχαίων Λατομείων Μαρμάρου Πάρου ΑΜΚΕ». Πώς προέκυψε η δημιουργία του φορέα αυτού, ποια τα σημαντικότερα επιτεύγματα, οι άμεσοι και οι μακροπρόθεσμοι στόχοι.
Η ΑΜΚΕ είναι δημιούργημα έξι συλλογικών φορέων της Πάρου που με διάφορους τρόπους έχουν εμπλακεί στην υπόθεση των Αρχαίων Λατομείων. Έχει ήδη επιτελέσει ένα αξιόλογο έργο και έχει φιλόδοξους στόχους για το μέλλον. Κατ’ αρχάς έχουμε συμβάλει στην προώθηση σημαντικών μελετών για την προστασία των υπόγειων στοών. Συμβάλλουμε επίσης στην επίλυση του ιδιοκτησιακού προβλήματος, έτσι ώστε οι αντίστοιχες εκτάσεις να περιέλθουν στην ιδιοκτησία του Δήμου Πάρου. Επιχειρούμε να βελτιώσουμε την εικόνα του χώρου και το πρώτο βήμα στην κατεύθυνση αυτή ήταν η τοποθέτηση ενημερωτικών πινακίδων. Προβάλλουμε τη σημασία του μνημείου με εκδηλώσεις στα σχολεία της Πάρου και αλλού. Οι άμεσοι στόχοι μας είναι να συνεχίσουμε δράσεις στις κατευθύνσεις που προανέφερα αλλά επίσης να συνδράμουμε στη σύνταξη ενός master plan για τον ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο. Μακροπρόθεσμος στόχος είναι η ένταξή του στα μνημεία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.

Είστε αισιόδοξος ως προς την έκβαση της αποστολής σας;
Ναι, είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξος. Η Διοίκηση της ΑΜΚΕ αποτελείται από αφοσιωμένους ανθρώπους με άψογη συνεργασία μεταξύ μας, έχουμε επίσης πολύ καλή συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων και την Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων του Υπουργείου, η Δημοτική Αρχή συμμερίζεται απόλυτα τους στόχους προστασίας και ανάδειξης και αποτελεί πολύτιμο σύμμαχο, μεγάλο μέρος της κοινωνίας της Πάρου και των επαγγελματιών υποστηρίζουν έμπρακτα το έργο μας και πολλοί μη μόνιμοι κάτοικοι της Πάρου βοηθούν με οικονομικές κυρίως ενισχύσεις. Βέβαια δεν πρέπει να περιμένει κανείς άμεσα εντυπωσιακά άλματα προόδου. Οι διαδικασίες του Υπουργείου Πολιτισμού είναι αργές και χρονοβόρες. Όμως προχωρούμε με σταθερά βήματα προόδου και αυτό θα φανεί.

Σας βρίσκουμε επίσης επικεφαλής του «Περιβαλλοντικού και Πολιτιστικού Πάρκου Πάρου». Μιλήστε μας για το φετινό Φεστιβάλ.
Το Φεστιβάλ στο Πάρκο είναι ζωντανός οργανισμός και θέλουμε να εξελίσσεται και να διαφοροποιείται. Διευρύνουμε το πεδίο της δράσης μας – δέστε ας πούμε το πολύ πετυχημένο πρόσφατο φεστιβάλ κουκλοθέατρου – αλλά βγαίνουμε επίσης από τα στενά όρια του Πάρκου με εκδηλώσεις σε όλη την Πάρο. Φυσικά οι περισσότερες εκδηλώσεις μας θα είναι και φέτος στο Πάρκο με πολύ ενδιαφέρουσες συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις και παραστάσεις χορού. Δεν θα ήθελα να αναφερθώ συγκεκριμένα σε κάποιες γιατί σίγουρα θα αδικήσω τις υπόλοιπες. Είναι όλες πολύ ποιοτικές.

Είστε πολιτικός μηχανικός και έχετε εμπειρία και άποψη σε θέματα πρακτικά και τεχνικά που σχετίζονται με την εύρυθμη λειτουργία του Δήμου. Ποια μπορεί να είναι η συμβολή σας;
Δύο είναι οι κατευθύνσεις στις οποίες θεωρώ ότι θα μπορούσα να έχω μια ουσιαστική συμβολή. Η πρώτη αφορά στις κρίσιμες υποδομές που έχει επείγουσα ανάγκη η Πάρος, είτε αυτές είναι συγκοινωνιακές και λιμενικές, είτε αντιπλημμυρικής προστασίας και διαχείρισης των απορριμμάτων. Η δεύτερη αφορά στην προσπάθεια εφαρμογής αυτού που αποκαλούμε αξιόπιστο και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό σε οποιοδήποτε επίπεδο λειτουργία του Δήμου. Είχα την τύχη να εργαστώ επί πολλές δεκαετίες στον σχεδιασμό μεγάλων έργων υποδομής και πιστεύω βαθιά στη σημασία τόσο του σχεδιασμού- η απουσία του οποίου αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερο προβλήματα του τρόπου που αναπτυσσόμαστε στην Ελλάδα – όσο και των σοβαρών υποδομών.

Πιστεύετε ότι το στοίχημα της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης μπορεί να κερδηθεί σε ένα νησί σαν την Πάρο;
Είναι ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα. Στην Πάρο, ένα μικρό τόπο χωρίς ισχυρή παράδοση οργάνωσης και ορθολογικής διαχείρισης των δημόσιων υποθέσεων, φαίνεται να κυριαρχούν οι δυνάμεις της αγοράς που καθοδηγούν μια τυφλή ανάπτυξη. Από την άλλη πλευρά όμως τόσο στο νησί όσο και ευρύτερα πλέον στη δημόσια σφαίρα το αίτημα για μια ανάπτυξη που δεν θα υπακούει αποκλειστικά στους κανόνες της αγοράς ενισχύεται και αναδεικνύεται από περιβαλλοντικές και πολιτιστικές οργανώσεις, από επιστημονικούς φορείς, από ορισμένες δημοτικές αρχές, από δημοσιογράφους και μέσα, από ολοένα και περισσότερους πολίτες και κατοίκους των νησιών. Δυστυχώς όχι από τους πολιτικούς φορείς γενικότερα. Θέλω να πιστεύω ότι όλη αυτή η κινητοποίηση για ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης θα οδηγήσει σε αλλαγές, δεδομένου ότι στην Πάρο τουλάχιστον διαθέτουμε την κρίσιμη μάζα των ανθρώπων που μπορεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για τις αναγκαίες αυτές αλλαγές. Αρκεί να μην αργήσουμε πολύ.